Grzechy zaniedbania i wobec samego siebie

– zaniedbanie dobra i dobrych uczynków, które można było spełnić (grzechy zaniedbania)
– zaniedbanie uczynków miłosierdzia względem ciała i duszy
– marnowanie talentów, czasu i zdrowia, ucieczka w lenistwo i wygodnictwo
– zgorszenie, czyli złe przykłady prowadzące innych do grzechu
– brak modlitwy, czytania Pisma Świętego i troski o życie duchowe

Grzechy przeciw przykazaniom kościelnym

Obok dekalogu rachunek sumienia obejmuje pięć przykazań kościelnych. To one porządkują podstawowe obowiązki religijne i codzienne praktyki religijne katolika, dlatego w przypadku grzechów warto sprawdzić również ten obszar:
– opuszczanie Mszy Świętej w niedziele i święta nakazane
– zaniedbanie spowiedzi przynajmniej raz w roku i Komunii wielkanocnej
– niezachowywanie postu i wstrzemięźliwości od pokarmów mięsnych w wyznaczone dni
– udział w hucznych zabawach w okresach pokuty, gdy należy się od nich powstrzymywać
– zaniedbanie troski o materialne potrzeby Kościoła i wspólną modlitwę parafii
Z przykazaniami kościelnymi łączy się też zaniedbanie uczynków miłosierdzia względem ciała i duszy – pomocy potrzebującym, pouczenia błądzących czy pocieszenia strapionych. To częsty, choć łatwo pomijany rodzaj grzechów zaniedbania.

Grzechy przeciwko Duchowi Świętemu

Tradycja Kościoła wyróżnia osobno grzechy przeciwko Duchowi Świętemu (KKK 1864) – nie dlatego, że Bóg nie chce ich przebaczyć, lecz dlatego, że człowiek z góry zamyka się na łaskę i pokutę. Jest ich sześć:
– grzeszyć zuchwale w nadziei miłosierdzia Bożego
– rozpaczać albo wątpić w łaskę i miłosierdzie Boże
– sprzeciwiać się uznanej prawdzie chrześcijańskiej
– nie życzyć lub zazdrościć bliźniemu łaski Bożej
– mieć zatwardziałe serce na zbawienne natchnienia
– umyślnie zaniedbywać pokutę i nawrócenie aż do śmierci
To grzechy postawy, nie chwili – polegają na trwałym odrzuceniu Bożej pomocy. Lekarstwem na nie jest właśnie ufność i powrót do spowiedzi, w której Bóg czeka z przebaczeniem.

Grzechy cudze i wołające o pomstę do nieba

Katechizm przypomina, że możemy zgrzeszyć nie tylko sami, ale też mieć udział w grzechach cudzych – gdy nakłaniamy innych do zła lub w nim współdziałamy. Do grzechów cudzych zalicza się m.in.:
– namawianie i nakazywanie zła oraz pochwałę cudzego grzechu
– milczenie i niekaranie zła tam, gdzie powinniśmy upomnieć
– obronę grzesznych interesów i poparcie błędnej nauki
– pomoc w popełnieniu grzechu i udział w nim
Tradycja katechizmowa wymienia też cztery grzechy wołające o pomstę do nieba (KKK 1867): umyślne zabójstwo, grzech nieczystości wołający o pomstę, uciskanie ubogich, wdów i sierot oraz zatrzymywanie zapłaty robotnikom. Ich powaga przypomina, że niesprawiedliwość wobec słabszych jest ciężkim wykroczeniem przeciw Bogu.